Hart van Dieren......de evangelisten

Het optreden van het CDA en de CU in de raadsvergadering van vorige week dinsdag had bijbelse trekjes.

Hein de Gooijer gebruikte een metafoor. Hij vergeleek Hart van Dieren met een reis.
Je zoekt en zoekt en vindt eindelijk een reis die je bevalt voor de 1000 euro die je te besteden hebt. Als je dan eindelijk wilt vertrekken dan blijkt de reis ineens 1400 euro te kosten. De teleurstelling is natuurlijk groot.
Ik wil Hein even wijzen op het feit dat ie dat toch wel eerder had kunnen weten. Hij liet zich echter verblinden door de glanzende folders van CDA-reisbureau "van Haaren". Die daarbij stevig gesteund werd door de CDA-vestigingsmanager in Rheden, wethouder Jan Jansen.

Dezelfde Jan Jansen die in 2005 samen met de toenmalige VVD-wethouder Johan Hollemans een akkoord voor een raadsadviseur voor Hart van Dieren op achterbakse wijze om zeep hielp.

Het CDA in de gemeenteraad houdt zich op de vlakte. Geen wonder want de belangrijkste verantwoordelijke voor het echec is CDA-gedeputeerde Marijke van Haaren. En die mag van het CDA niet in de gevarenzone komen. Dus het CDA blijft in dekking.

Hendri Witteveen van de CU vond de reis van Hein wel aardig maar vergeleek Hart van Dieren liever met een huis. Een huis dat je koopt maar waar allerlei moeilijkheden met de hypotheek, de vergunningen en de verbouwing zijn.

Allemaal best aardig maar als Hendri indertijd bouw- en woningtoezicht in zijn virtuele stulpje had toegelaten dan was veel onheil voorkomen. Dat wilde hij toen echter pertinent niet. Dat ie nu nog steeds geen dak boven zijn hoofd heeft is hem dus vooral zelf te verwijten.

En voor de Dierenaren die hun huis in de echte wereld hebben moeten verlaten is het al helemaal geen pretje. Om met wethouder Jan Bart Wilschut te spreken: die mensen hadden niets in te brengen tegen de exogene variabelen.

Deze parabels uit de evangeliën van Hein en Hendri over Hart van Dieren zullen we dus maar niet al te serieus nemen. Er ontbreekt het een en ander aan.
Ik zal er later misschien nog eens aan refereren als Hein 1:1 en Hendri 1:1

Hart van Dieren.....wolf in Schaapskleren

Ik heb de afgelopen maanden een aantal raadsvergaderingen bijgewoond en ik vond de inbreng van de SP altijd erg zwak.

Maar vorige week dinsdag maakte de SP een sterke beurt in het debat over Hart van Dieren. Fractievoorzitter Liesbeth Schaap was deze keer goed voorbereid naar de raadsvergadering gekomen.

Ze memoreerde onder andere aan de waarschuwingen van mij en de moties van Leefbaar Rheden over de controle op Hart van Dieren. En aan de moeilijkheden die ze had gehad om de notulen van de stuurgroep te bemachtigen.

En ze legde wethouder Jan Bart Wilschut het vuur aan de schenen over het tekort van 40 miljoen. De raad had geen enkele onderbouwing voor die 40 miljoen gekregen. Hoe komt men dan aan dit bedrag? Dat moet toch ergens op gebaseerd zijn? De wethouder kon of wilde deze niet geven. Hij had het moeilijk met de vasthoudende Schaap.

Da SP een motie in met de simpele constatering dat de bestuurlijke controle onvoldoende was geweest. Dezelfde motie die op 19 spetrmber ook al ind e vergadering van provinciale staten aan de orde kwam. De motie werd afgewezen. Alleen Gemeentebelangen steunde deze motie.

De VVD speelde hier een merkwaardige rol. Dezelfde motie was ook ingediend in provinciale staten maar ook daar was ie al afgewezen. De VVD-fractie in Provinciale Staten was echter een van de indieners van deze motie terwijl de VVD-fractie in de gemeenteraad juist tégen deze motie stemde.

VVD-fractievoorzitter Ronald Haverkamp motiveerde de tegenstem van zijn fractie met de opmerking dat de VVD in de gemeenteraad een eigen verantwoordelijkheid heeft. Welke verantwoordelijkheid dat is zei hij er niet bij. Het hangt er blijkbaar maar vanaf aan welke kant van de bestuurstafel ze zitten. Opportunisme ten voeten uit.

De VVD kent al een VVD-Verdonk en een VVD-Rutten maar blijkbaar komt er nog een splitsing aan. Het aantal VVD-clubs neemt toe. Laat duizend bloemen bloeien

Een andere SP-motie die openbaarmaking van alle stukken eiste werd ook afgewezen. Ook deze motie werd alleen door Gemeentebelangen gesteund. Dit terwijl andere fracties eerder wel degelijk pleitten voor openbaarmaking van de stukken. De VVD zelfs expliciet. Maar de wethouder kreeg echter ook hier de coalitie mee. Hij zou bij de stuurgroep gaan pleiten voor openbaarmaking van de stukken van Hart van Dieren.

Liesbeth Schaap gaf min of meer toe dat de SP vorig jaar met betrekking tot Hart van Dieren niet goed had gehandeld. Dat kan ze nu wel zeggen maar vóór de verkiezingen was de SP tégen de 8-min variant en nádat de SP via Rikus Brader in het college kwam werd een heel ander standpunt ingenome en gedoeg de SP zich heel anders dan voor de verkiezingen. De 8-min variant was plotseling een uitgangspunt. Dat is dus gewoon kiezersbedrog. De bekentenis van Liesbeth is slim en geeft aan de SP openingen zoekt om weer naar de andere kant te switchen. Maar ook dit lijkt me door opportunisme ingegeven. En ik blijf de SP dan ook gewoon nadragen dat ze de boel bedonderd hebben. Daar is dit feit te ernstig voor.

Ze werd ook nog enkele malen door de voorzitter (de burgemeester) van de vergadering vermanend toegesproken. De toonhoogte van Liesbeth beviel de voorzitter niet zo erg. Zij dreigde zelfs het woord aan Schaap te ontnemen. Een doorzichtige tactiek. Door op die manier in te grijpen wordt getracht de aandacht af te leiden van de inhoud en wordt de spreker gekleineerd.

Dus denk erom Liesbeth, laat je niet kisten! Je hebt het deze keer heel goed gedaan.

En ja, ik kan het weer niet laten. Ga zo door Liesbeth. Als er één schaap over de dam is, volgen er meer. Misschien word ik dan zelfs iets milder over de SP.

Raadsvergoeding (on)terecht gekort op uitkering?

Vorige week werd gemeld dat een op de vijf gemeenteraadsleden die een uitkering hebben dit niet hadden opgeven aan het UWV.

In Provinciale staten blijkt men daar een bijzondere kijk op te hebben. Daar vindt men dat statenleden, gemeenteraadsleden en commissieleden niet op hun uitkering mogen worden gekort. In februari heeft GroenLinks in provinciale staten een daartoe strekkende motie ingediend (klik op de afbeelding om te vergroten)

De motie wordt beargumenteerd door de aanname dat vergoedingen voor staten-, raads- of commisiewerk geen direct invloed hebben op de hoogte van het inkomen van mensen met een baan terwijl dat wel zou gelden voor mensen met een uitkering. Men vindt dat mensen met een uitkering zich hierdoor minder kandidaat zulle stellen voor een politieke functie.

Dat is wel heel erg kort door de bocht. Mensen met een baan moeten (vaak onbetaald) verlof nemen voor vergaderingen of activiteiten. Dat heb ik in mijn raadsperidoe ook regelmatig gedaan. Of men gaat korter werken met een dito korting op het inkomen en op secundaire arbeidsvoorwaarden zoals bijv. pensioen. Dat heb ik dan niet gedaan. Ik heb al het werk in de tijd naast mijn reguliere baan gedaan. Dat kostte zo’n 35 – 45 uur per week naast m’n (meer dan) volledige baan. Daar klaag ik niet over want dat was mijn vrije keuze.

Mensen in een uitkeringssituatie hebben geen baan en dus haast per definitie ook de tijd om het volksvertegenwoordigende werk te doen. In ieder geval wel de mensen die in provinciale staten of raad zitten. Anders had men zich hiervoor niet gekandideerd.

En ik vind het ook merkwaardig dat men blijkbaar geen geschikt werk kan vinden terwijl een politieke functie in gemeenteraad of provinciale staten.plotseling wel kan. Daar zou ik als uitkeringsinstantie sowieso vraagtekens bij zetten.

Deze motie riekt heel erg naar bevoordeling van de eigen politieke kaste.
De motie werd aangenomen met steun van het CDA, GL, CU, SP en 9 leden van de PvdA.

Bij een aantal partijen zijn de volksvertegenwoordigers verplicht om een substantiële bijdrage te leveren aan de partijkas. Bij de SP dient zelfs het leeuwendeel van de vergoeding te worden afgedragen. De personen in kwestie schieten er dan ook niet veel mee op. Ze worden dan niet gekort door het UWV maar moeten het grootste deel van de vergoeding immers afdragen aan de partij. Extra subsidie voor de SP over de rug van de belastingbetaler. Graaien in gemeenschapsgeld!

Ik wil hier met nadruk onderstrepen dat mensen die buiten hun schuld geen werk hebben of niet in staat zijn te werken recht hebben op een goede uitkering. En daar hoeven ze zich helemaal niet voor te schamen. Maar als men bijverdient dan wordt er gekort op die uitkering. En dat geldt voor iedereen dus ook voor mensen met een politieke functie. Sterker nog : juist voor mensen met een politieke functie.

Ik vind overigens dat aantoonbaar gemaakte onkosten wel vergoed moeten worden. Het mag niet zo zijn dat mensen met een uitkering erop achteruitgaan. De raads- of statenvergoeding is echter bedoeld voor geleverde arbeid. En daarop mag geen uitzondering worden gemaakt. Ook en juist niet voor politici.

Ik hoor graag jullie mening hierover.

Hart van Dieren........tekort voorspelbaar

Onderstaand enkele verklaringen voor het nu gemelde tekort van 40 miljoen euro in de begroting voor Hart van Dieren.
U zult misschien zeggen. Ja gemakkelijk geredeneerd. Nou daar kan ik op antwoorden dat ik in 2005 nadrukkelijk heb gewezen op het verschil tussen de business-cases van februari 2005 en april 2005, op de ontbrekende miljoenen uit de regio en op fabeltjes als effiency-winst en marktdruk. De kostenparagraaf uit de alternatievenstudie is pas later tot me doorgedrongen maar ze bevestigen nog eens mijn opvatting dat de ramingen op drijfzand waren gebaseerd.

In 2005 hebben wij (Leefbaar Rheden) zelf de uiterste consequentie getrokken. Het enige dat ik mijzelf kan verwijten is dat we pas in november 2005 uit de coalitie zijn gestapt, na onze tweede poging tot versterking van de grip op het project, en niet al de eerste keer (in mei 2005) toen onze motie over externe controle en eenstrikt rapportageprotocol van tafel werd geveegd door wethouder Wilschut en 23 van de 27 leden tellende gemeenteraad.

De kosten voor het oorspronkelijke plan (volledige ondertunneling weg en spoor) voor Dieren werden geschat op 150 miljoen euro waaraan 70 miljoen door het rijk en 70 miljoen door de regio zou worden bijgedragen. De rijksoverheid bracht haar bijdrage terug tot 50 miljoen euro. Volgens Bartjens moest er dan nog 120 miljoen beschikbaar komen voor het project.

126 miljoen of 104,6 miljoen
De kostenraming (obv prijspeil 2004) beliep in februari 2005 de somma van 126 miljoen euro. In april 2005 was dit plotseling gezakt naar 104,6 miljoen. Waar was die 21 miljoen gebleven? Nou, gewoon, die komt nu, in september 2007, boven water. Bovendien was de businesscase van april 2005 onverantwoord optimistisch. Voordelen uit efficiency (5%) en marktdruk (15%) zouden zo’n 20 miljoen opleveren. Jawel, kletskoek. Geen voordelen maar risico’s. Die nu manifest zijn geworden. Als we dit allemaal optellen dan zitten we al aan de 40 miljoen. Volgens mij blijft het daar niet bij en wordt het zelfs meer.

De regiobijdragen van 70 miljoen
Een andere benadering. Die 70 miljoen die door de regio zou worden bijgedragen is nooit gehaald. Gemeente en provincie zouden aanvankelijk samen 35 miljoen bijdragen. Provincie en gemeente verwachtten dus (volgens eigen aangave) nog 35 miljoen uit de regio. Die is er nooit gekomen. Alleen het KAN (Knooppunt Arnhem- Nijmegen, de huidige Stadsregio Arnhem-Nijmegen)) heeft 4,5 miljoen euro bijgedragen. Uiteindelijk verhoogden gemeente en provincie hun bijdrage naar samen zo’n 41 miljoen euro. Dus totaal 45 miljoen euro uit de regio. Er mist dus nog 25 miljoen euro aan regionale bijdragen. Samen met het eerder genoemde efficiency-“voordeel“ en de “marktdruk” die niet gekomen zijn maakt dit 45 miljoen euro.

ProRail versus de werkgroep alternatievenstudie
Hier volgt de letterlijke tekst uit de notitie scoringalternatieven van de alternatievenstudie.
“ProRail heeft op verzoek van de werkgroep in juni 2003 een quick-scan uitgevoerd van met name de ondertunneling van het spoor (onderdeel van alternatief 7 en alternatief 8). ProRail constateert op basis van deze quick-scan waarbij de SSK ramingsmethode uitgangspunt was dat - rekening houdend met onvoorziene kosten, kosten i.v.m. planonvolledigheid en een betrouwbaarheidsinterval van 70%, - de investeringskosten tussen de EUR 100 en de 188 miljoen liggen.”

Dus alleen alleen al de ondertunneling van het spoor zou volgens ProRail al tussen de 100 en 188 miljoen kosten. Dan hebben we het nog niet eens gehad over ondertunneling van de weg, wegomlegging en verbreding, ecoduct of gebiedsontwikkeling.

De werkgroep verdedigt zich als volgt:

1. ProRail heeft- door de beperkte tijd hiertoe gedwongen- slechts een globale
quick- scan uitgevoerd van met name het spoorgerelateerde civiel-technische werk. Dit in tegenstelling tot de gedetailleerde en omvattende raming die onderdeel uitmaakt van de business-case 2001.

2.Er is een verschil in ramingsmethode. ProRail werkt sinds 2 jaar met de SSK methode. Binnen de SSK methode worden planonvolledigheden vroegtijdig als risico ingeschat en op kosten gewaardeerd. De raming van de beide initiatiefnemers is volgens een andere methode opgesteld (“aannemersbegroting” voor ontwerp en bouw, hetgeen betekent dat er een scherpe, concurrerende prijs is geraamd). Daarnaast is de integrale benadering van de beide initiatiefnemers gebaseerd op een contractvorm met publiek-publiek en publiek privaat commitment, en het stringent hanteren van een taakstellend budget. Daarbij wordt er vanuit gegaan dat de nu nog bestaande planonvolledigheden niet automatisch tot risico’s en derhalve kostenstijgingen behoeven te leiden. Een zekere globaliteit is zelfs gewenst om private partijen voldoende ruimte te bieden voor efficiënte en creatieve oplossingen. Het totaal van deze inschattingen van ProRail is een substantiële stelpost voor planonvolledigheid van +/- 10%. De raming uit 2001 is op dit onderdeel niet aangepast.

3.Eveneens volgens de door haar gehanteerde methode heeft ProRail in haar
quick-scan een (naast de hiervoor genoemde stelpost voor planonvolledig-heid)tevens een substantiële stelpost voor onvoorziene zaken opgenomen. De raming 2001 kent ook een stelpost onvoorzien, maar deze is beperkter van omvang. De initiatiefnemers gaan er namelijk vanuit dat de door hen beoogde integrale aanpak, gebaseerd op een PPS contractvorm en een stevig publiekpubliek en publiek-privaat commitment, het risico van het optreden van onvoorziene zaken met een direct kostenverhogend effect sterk zal reduceren. De raming 2001 is op dit onderdeel niet aangepast.

4.Er is een verschil in indexatie; de businesscase stamt uit 2001 en de raming van ProRail uit 2003. De raming uit 2001 is hierop inmiddels aangepast.

5.Sinds 2001 zijn de inzichten en eisen met betrekking tot tunnelveiligheid verder ontwikkeld en aangescherpt. Door ProRail is op basis van deze huidige inzichten een actuele raming van deze kosten voorgesteld die inmiddels in de raming uit 2001 is verwerkt.

6.De benadering van ProRail en de hierop gebaseerde raming gaat er van uit dat ProRail zelf de spoortunnel en het station in eigen beheer ontwerpt, aanbesteedt en doet bouwen in opdracht van “derden”. Dit brengt kosten met zich die toegevoegd zijn aan de kostenraming van ProRail. De benadering van de initiatiefnemersis op dit punt wezenlijk anders. Het is juist de bedoeling om vroegtijdig alle partijen (zowel de publieke - als de markt-partijen) te betrekken (committeren) bij de (integrale) planvorming, waarbij geen gedetailleerd referentieontwerp wordt opgesteld, maar marktpartijen worden uitgenodigd om een aanbieding te doen op basis van een functionele outputspecificatie. Op dit onderdeel is de raming 2001 niet aangepast.

7.Tenslotte heeft ProRail zich bij de quick-scan met name gericht op het ramen van het spoor gerelateerde deel van het voorkeursalternatief. Daarbij heeft ProRail zich gebaseerd op alternatief 7. In alternatief 7 is echter tevens een onderdoorgang ter plaatse van de Kanaalweg opgenomen. Deze onderdoorgang maakt echter geen deel uit van het voorkeursalternatief uit 2001. Op dit onderdeel zou de raming van ProRail nog een correctie behoeven.De overige alternatieven (0 t/m 7) zijn met dezelfde methode geraamd als het voorkeursalternatief uit 2001. Hiervoor is gekozen om reden van vergelijkbaarheid. De hierboven genoemde punten zijn -voor zover relevant voor een alternatief- direct al meegenomen in de raming.

Wat een gelul!!! Dit is consultants-shit. Het project moest gewoon doorgaan. Later zien ze wel waar het schip strandt.

Kort en goed, hier stonden twee kampen tegenover elkaar. ProRail maakte een rationele afweging terwijl de adviseurs en ambtenaren van gemeente en provincie op zijn vriendelijkst als wishfull-thinkers dienen te worden betiteld. Waar ProRail risico’s zag en daarvoor reserveringen en voorzieningen inbouwde nemen "de initiatiefnemers" de tegengestelde weg. Risico’s worden weggewuifd en omgezet in voordelen. In een bijzinnetje wordt ook nog even aangegeven dat zaken als grondverwerving, inrichting openbare ruimte, riolering en de stations kap niet in de berekeningen zijn meegenomen.

Dus in 2003, het jaar waarin de alternatievenstudie werd uitgevoerd, waren er al zeer grote verschillen van inzicht in de business-case die in de tientallen miljoenen liepen.

Maar ach. Wat zou het! Al die waarschuwingen, onverschilligheid, het luchtig doen over de risico’s, niet nakomen van toezeggingen, gedraai en gekonkel.
En nu weer het afschuifspel. Wat maakt het allemaal uit. We beginnen gewoon opnieuw. Geld zat. 't is toch maar van de belastingbetaler. En we hadden het al gereserveerd. Dus niemand heeft er nadeel van. Toch?

'n Blamage!

Hart van Dieren...........Flyvbjerg (2)

Onderstaand aanvullende informatie over de oorzaken van tekorten bij grote projecten.
Het leeuwendeel bestaat uit opmerkingen van professor Flyvbjerg bij de partlementaire onderzoekscommissie, Tijdelijke Commissie Infrastructuur-projecten. (de commissie Duivensteijn) die enkele jaren geleden de kostenoverschrijdingen bij de Betuwelijn en de HSL onderzocht. Daarnaast komt de informatie uit krantenartikelen en andere publicaties. Tussendoor geef ik commentaar.De opmerkingen en bevindingen heb ik geprojecteerd op de lokale situatie van Hart van Dieren.


Flyvbjerg heeft het bijvoorbeeld over regering en parlement. Dat is volgens mij echter onverkort ook op de niveaus provincie en gemeente toepasbaar. Ik heb daarom bijvoorveeld de woorden “Tweede Kamer”en “parlement” vervangen door “volksvertegenwoordigers” of :volksvertegenwoordiging”.

Onderstaande is dus geheel voor mijn eigen verantwoording. Ik daag iedereen uit tot discussie. Komen we samen tot meer inzicht.

Flyvbjerg doet internationaal onderzoek naar kostenoverschrijdingen bij megaprojecten. Hij constateert in meer dan twintig landen hetzelfde patroon: de kosten van dit soort projecten zijn gemiddeld meer dan 30 % hoger dan gepland.

In Rheden laten we het daar niet bij. Wij doen het in Hart van Dieren voor niet minder dan 40% . Let wel, het betreft een geschat tekort. De werkelijke hoogte weten we nog niet. Dat zou uit het intene onderzoek van de stuurgroep moeten blijken.Ik wil daarom graag de eerste ongecensureerde versie van het eindrapport zien.

“Liegen werkt”
Als redenen voor de systematische kostenoverschrijdingen geeft Flyvbjerg onder meer ongefundeerd optimisme bij planners maar ook strategische motieven. Als de kosten van een project lager worden voorgesteld, is de kans dat het project wordt uitgevoerd groter: ‘lying pays off’.

In negen van de tien projecten worden de kosten onderschat. Tegelijkertijd worden de opbrengsten bijna altijd overschat. Op die manier ziet elk project er op papier goed uit en stemmen volksvertegenwoordigers in met de bouw. De betrokkenen spelen hoog spel, omdat er sprake is van een dubbele misrekening. Als de kosten uit de hand lopen en de opbrengsten tegenvallen, is een financiële ramp onontkoombaar.

Dat zijn dus de projecten met een “kamelenneus” Men toont alleen de zachte snoet van het project. Later komt uit dat er een groot lichaam met gigantische financiële bulten achter zit.

Dat moet afgelopen zijn. Zeker bij ons in Rheden.

incorrecte informatie is de belangrijkste oorzaak is van kostenoverschrijdingen. Er zijn meerdere oorzaken:
– Technische: tekortkomingen aan de modellen en de data,waarmee de informatie is verzameld en bewerkt;
– Economische: bijvoorbeeld calculerend gedrag van marktpartijen die vervolgopdrachten willen;
– Psychologische: de natuurlijke neiging om te optimistisch te zijn over de toekomst;
– Politieke: doelbewust incorrecte informatie verstrekken om het project erdoor te krijgen of in de gewenste richting bij te sturen. Voorbeelden hiervan zijn het filteren van informatie, bijvoorbeeld door stelselmatig positieve informatie te benadrukken («cooking the books»), het manipuleren van informatie, maar ook domweg liegen.

Flyvbjerg concludeert dat het laatste, de politieke verklaringen, de hoofdoorzaak zijn van kostenoverschrijding-en bij infrastructuurprojecten.

Incorrecte informatie is een structureel probleem. Positief gekleurde informatie over een project wordt vaak doelbewust verschaft, terwijl negatieve informatie niet of verhullend wordt gepresenteerd. Dit verhoogt de kansen voor het project. Prikkels om correcte informatie te geven ontbreken meestal. Flyvbjerg noemt het, op basis van zulke motieven, (niet) verstrekken van informatie ondubbelzinnig liegen.

Volksvertegenwoordigers moeten altijd bedacht zijn op incorrecte informatie. Men moet er rekening mee houden dat projectvoorstanders, of het nu private partijen, bestuurders, ambtelijke diensten of zelfs collega’s zijn, voor wat betreft de informatie over de baten uitgaan van de optimistische scenario’s en dat zij, bewust of onbewust, een zogenaamde «camel nose» (kamelenneus) voorschotelen als het gaat om de kosten.

Bewust incorrect informeren ondergraaft de democratische controle

De problemen die het oplevert, beperken zich niet alleen tot politieke gevolgen:
– Incorrecte informatie destabiliseert de besluitvorming over een project. Vroeg of laat komt aan het licht dat de informatie incorrect is;
– Tegenvallers leiden tot haperingen in het proces, bijvoorbeeld omdat weer nieuw onderzoek nodig is en omdat betrokken partijen (in de politiek of in de markt) onzeker worden;
– Incorrecte informatie kan ook rechtstreeks leiden tot verkwisting van door burgers opgebrachte belastinggelden.
– Als de werkelijke kosten vooraf bekend zouden zijn geweest, hadden andere afwegingen gemaakt kunnen worden die per euro een hoger maatschappelijk rendement hebben.

Het verstrekken van incorrecte informatie loont en daarin zit de kern van het probleem. Dergelijk gedrag wordt niet bestraft en het project heeft een grotere kans op goedkeuring. Hier zit echter ook de kern voor de oplossing: het organiseren van prikkels voor goede informatie.

Flyvbjerg werkt deze prikkels voor de verschillende partijen uit. Ten aanzien van de rol van publieke partijen (regering, parlement) moeten vooral het maatschappelijk draagvlak en de openheid in de communicatie moeten worden vergroot.
Flyvbjerg heeft het over regering en parlement. Dit is m.i. echtr onverkort ook op de nivaus provincie en gemeente toepasbaar. Ik he het woord parlement daarom vervangen door volksvertgenwoordiging.

a. de volksvertegenwoordiging dient een onafhankelijke contra-expertise van alle economische, milieutechnische en sociale prognoses te verlangen;
b. de volksvertegenwoordiging moet erop toezien dat belanghebbenden (stakeholders en burgers) bij de besluitvorming zijn betrokken, omdat zij informatie kunnen leveren die anders niet op tafel komt;
c. de volksvertegenwoordiging moet al in een vroeg stadium openbare hoorzittingen organiseren; alle relevante projectinformatie (beleidsdocumenten, onderzoeken, enzovoort) moet openbaar toegankelijk zijn via internet;
e. de volksvertegenwoordiging moet de omvang van de financiële overheidsbijdrage mede afhankelijk maken van de deugdelijkheid van de prognoses.

Tot zover. Ik kijk uit naar jullie commentaar.

Hart van Dieren......Pedro Calimero

De strategie van de PvdA is duidelijk. Fractievoorzitter Pedro Canters van de PvdA probeert Rheden ( i.c. PvdA-wethouder Wilschut) in de positie van underdog te manoevreren. De schuld voor het tekort in Hart van Dieren ligt bij de provincie.

Volgens Canters hebben ProRail, de Provincie en de gemeente ieder een ander eigen belang. ProRail wil een zo ongestoord mogelijk spoorverbinding. De doorstroming van het verkeer op de provinciale weg is het belang van de provincie. En de leefbaarheid is voor de gemeente het belangrijkste punt.

Hij vergeet overigens de inwoners van Dieren. Dat zijn niet alleen inwoners van deze gemeente maar het zijn ook inwoners van Gelderland en treinreizigers. Het grootste belang voor hen ligt nu echter in de verkeersdruk en de verkeersafwikkeling.

Pedro Canters redeneert verder dat de provincie binnen het project de grootste partij is. De provincie betaal het meest en het is nu eenmaal zo dat “wie betaalt, bepaalt”.

Hij suggereert daarmee dat de gemeente Rheden (wethouder Jan Bart Wilschut) dus weinig meer dan lege briefjes in de stuurgroep heeft in te brengen en dat de provincie (CDA-gedeputeerde Marijke van Haaren) aan de touwtjes trekt.

En dus de grootste verantwoordelijkheid draagt. En daarmee ook de blaam voor het tekort treft.

Hij gaat echter voorbij aan het feit dat in de samenwerkingsovereenkomst staat dat de partners in het project gelijkwaardig aan elkaar zijn. Bovendien heeft wethouder Wilschut daar nooit een punt van gemaakt.

Toch kan ik gedeeltelijk wel meegaan in zijn redenering. Gedeputeerde van Haaren is voorzitter van de stuurgroep en daarmee de hoogste bestuurlijke verantwoordelijke voor dit project. Zij heeft ook al herhaaldelijk laten zien dat ze zich weinig gelegen laat liggen aan de gemeente of aan wethouder Wilschut. Zo probeerde zij een deel van de schuld al bij de Rhedense politieke strubbelingen van de afgelopen jaren te leggen. Ze liep ook voor de muziek uit met haar opmerking dat een autotunnel er misschien ook niet meer in zit. Alles zonder dit af te stemmen met de andere leden van de stuurgroep. Kortom een bestuurder die bezig is haar eigen hachje te redden en zich daarbij weinig aantrekt van het andere politieke lid van de stuurgroep.

De provincie heeft Rheden al eerder in de steek gelaten bij Laag Soeren. Door slordige procedurefouten van de provincie is de rondweg niet doorgegaan. Zij had dit kunnen herstellen en toen Brummen weigerde nog verder mee te werken had zij van haar bevoegheid tot aanwijzing gebruik moeten maken. Maar voor de provincie was de nietsdoen-optie blijkbaar aantrekkelijker. Geen commotie bij de Eerbeek-connection en de provincie hield zo ook nog eens miljoenen euros in haar zak.

Jan Bart Wilschut moet nu absoluut namens de gemeente in de stuurgroep hard met zijn vuist op tafel slaan. Dat lijkt niet in zijn aard te zitten maar hij moet wel. Afstand nemen van de provincie en zich niet laten piepelen. En uitspraken van CDA-gedeputeerde van Haaren direct afstraffen. Anders werkt de strategie van de PvdA niet optimaal.

En maak gebruik van de nu onstane situatie en ga met de bewoners in overleg. Daar wordt je als gemeente en als vertegenwoordiger van de gemeente alleen maar sterker van.

Denk erom: de gemeente staat niet in dienst van het project. Het project moet het belang van de inwoners van onze gemeente dienen.

De strategie van de PvdA is helder: Zij zijn groot en ik is klein.

Een op de vijf raadsleden verzwijgt uitkering

Zie onderstaande berichten. Dat komt in Rheden natuurlijk niet voor!
-------------------------------------------------------------------------------------
(ANP) Den Haag/Utecht - 27 september 2007.
Een op de vijf gemeenteraadsleden die een uitkering voor werkloosheid of arbeidsongeschiktheid ontvangen, geeft vergoedingen voor politiek werk niet (correct) op bij uitkeringsinstantie UWV.

300.000 euro
Uit onderzoek onder 10.047 raadsleden tussen tussen juni 2006 en april dit jaar bleken 195 van 1012 raadsleden met een uitkering hun vergoedingen niet op te geven. Het UWV heeft aan hen bij elkaar ruim 300.000 euro te veel aan uitkering betaald. Het te veel betaalde geld is teruggevorderd en 85 mensen hebben een boete gekregen. Tegen negen raadsleden is proces-verbaal opgemaakt en de rest heeft een waarschuwing gekregen.

Minister Piet Hein Donner van Sociale Zaken reageert in een brief aan de Tweede Kamer bezorgd op de onderzoeksresultaten. Hij stelt dat raadsleden zich ervan bewust dienen te zijn dat ze door hun functie een voorbeeldfunctie hebben.
-----------------------------------------------------------------------------------

Bron: Gemeenteraad.nl

Regelgeving en UWV werken fouten door raadsleden in de hand
Van de raadsleden met een WW- of WAO-uitkering is 35% niet goed op de hoogte van de regels die op hen van toepassing zijn. Dat blijkt uit een enquête die Gemeenteraad.nl onder alle raadsleden heeft gehouden. Complexe regelgeving en slechte informatievoorziening zijn waarschijnlijk de belangrijkste oorzaak van de door het UWV geconstateerde signalen van fraude onder raadsleden met een WW of WAO-uitkering. Raadsleden klagen over de complexiteit van de regels en tegenstrijdige informatievoorziening van het UWV.

Op 5 april jl. kondigde het UWV aan een onderzoek in te stellen naar raadsleden met een uitkering van het UWV. Volgens de berichtgeving zou een aantal raadsleden met een uitkering het UWV verkeerd informeren over de inkomsten uit het raadswerk en daarmee formeel frauderen. Uit het onderzoek van Gemeenteraad.nl blijkt dat de complexiteit van de regels en de informatievoorziening door het UWV het de raadsleden niet makkelijk maken om op een juiste manier hun vergoedingen op te geven.

Van de raadsleden met een UWV-uitkering geeft 22% aan op geen enkele wijze informatie te hebben ontvangen over de regelgeving met betrekking tot vergoedingen. Van de raadsleden die wel informatie hebben ontvangen van het UWV (52%) geeft een kwart aan nog steeds niet goed te weten welke regels op hen van toepassing zijn. Op de website van het UWV is bijvoorbeeld geen informatie te vinden over hoe raadsleden met een uitkering hun raadsvergoeding moeten opgeven.

Regels en normen
In reactie op het onderzoek van Gemeenteraad.nl hebben diverse raadsleden aangegeven hoe zij hebben overlegd met het UWV om hun raadsvergoeding op te geven. Uit deze reacties blijkt dat niet voor alle raadsleden dezelfde regels gelden. Gedeeltelijk hangt dit samen met de complexiteit van de regels, voor een ander deel lijkt het erop dat niet alle consulenten en inspecteurs van het UWV dezelfde normen hanteren. Formeel kan er daarmee sprake zijn van fraude, maar kennelijk gepleegd met medeweten van medewerkers van het UWV. Bovendien kunnen deze afspraken rechtsongelijkheid tussen verschillende raadsleden in de hand werken.

De meerderheid van de raadsleden (57%) vindt het overigens een goede zaak dat het UWV de mogelijke fraude aan de kaak stelt. De raadsleden zijn daarmee erg kritisch naar elkaar; in het bijzonder omdat zij vinden dat raadsleden een voorbeeldfunctie hebben. Toch vindt een aanzienlijke groep raadsleden het signaal dat ervan is uitgaan ‘vervelend’. Met name raadsleden met een uitkering voelen zich door het nieuws extra kwetsbaar.

Interessant is overigens dat dit onderwerp bij veel raadsleden de reactie oproept dat de vergoeding voor het raadswerk erg laag is in verhouding tot de hoeveelheid werk die zij ervoor verzetten.
------------------------------------------------------------------------------------

Hart van Dieren........ Piet's revenge

Piet Wubs (Gemeentebelangen) probeerde bij de behandeling van de raads-motie voor een extern onderzoek verhaal te halen voor akkefietjes uit de periode rond de val van de vorige coalitie (PvdA, Gemeentebelangen, SP) en de vorming van de nieuwe huidige coalitie (PvdA, VVD, CDA, GroenLinks, ChristenUnie).

De indieners van de motie waren o.a. van mening dat: “de raad een zelfstandige taak heeft om te bepalen hoe het tekort heeft kunnen ontstaan, hoe tekorten in de toekomst voorkomen kunnen worden, wie hiervoor verantwoordelijk is en of en hoe het college van B en W hierop aangesproken moet worden”

Gemeentebelangen wilde de motie wel ondersteunen op voorwaarde dat de woorden “en of” geschrapt zouden worden.

Daarop werd op verzoek van Pedro Canters (PvdA) de vergadering geschorst om overleg te voeren over de aanpassing.

Na terugkeer in de raadszaal kwam Piet plots met een motie van wantrouwen tegen projectwethouder Jan Bart Wilschut op de proppen.

Maar...blijkbaar was tijdens de schorsing niet alleen afgesproken om de motie aan te passen aan de wensen van Gemeentebelangen maar ook dat de partijen nu geen verantwoordelijken zouden aanwijzen voor het debacle van Hart van Dieren.

De rapen waren gaar. De coalitiepartijen waren woedend over het rattengedrag van Piet.

Toen bleek dat er nog veel oud zeer zat. Piet Wubs refereerde aan gebeurtenissen in afgelopen december, emails die hij in zijn bezit had waaruit zou blijken dat er kunstjes zijn geflikt. Daarbij werd voornamelijk de VVD aangesproken. Is toen niet koosjer gegaan dus. Blijkbaar wilde hij nu wraak nemen.

De doelen van Gemeentebelangen zijn duidelijk: deze wethouder moet weg en de coalitie moet vallen.

De motie van wantrouwen werd overigens door geen enkele ander partij gesteund. Nog 'n beetje te vroeg Piet. Je kans komt vast nog.

Beste Piet, stuur mij die bewuste mails even door, wil je? En vertel me nou ook eens precies wat er toen is voorgevallen. Vertel het me gerust. Ik wil graag alles weten.

Hart van Dieren......raad wil extern onderzoek

De coalitiepartijen in de raad dienden gisteren een motie in om in opdracht van de raad een extern onderzoek uit te laten voren naar het debacle van Dieren.

Het gaat overigens alleen nog maar om de formulering van de opdracht. De opdracht zèlf wordt pas in de volgende raadsvergadering op 30 oktober vastgesteld. Weer een beetje tijd gekocht.

De indieners willen een extern onderzoeksbureau opdracht geven te onderzoeken hoe het tekort heeft kunnen ontstaan en hoe een tekort bij Hart van Dieren en andere projecten in de toekomst voorkomen kan worden.

Als dit dan ook maar inhoudt dater een volledige reconstructie van de besluiten en het besluitvormingsproces wordt gemaakt en vragen worden beantwoord zoals:
- hoe is de informatievoorziening over Hart van Dieren geweest en waar en waarom is dat fout gegaan
- wat is de rol van de gemeenteraad in het besluitvorminsgproces geweest?
- wat is de rol van het college in het besluitvormingsproces geweest?
- wat is de rol van de projectwethouder in het besluitvormingsproces geweest?
- waarom zijn er slechts enkele rapportages geweest terwijl toegzegd was dat die ider kwartaal zouden komen
- wat is de kwaliteit van die rappotages
- wat is de validiteit en kwaliteit van de opeenvolgende business-cases.
- waar, wanneer, waarom heeft de raad haar controlerende plicht stelselmatig verzaakt?

Dus zoek eerst maar eens uit hoe het zo is gekomen. En over de vraag hoe een tekort bij Hart van Dieren in de toekomst kan worden voorkomen verwijs ik ze naar mijn adviezen op deze weblog. Mogen ze zo overnemen. Gratis en voor niets!

Aan het college van B en W werd gevraagd om er in de stuurgroep voor te zorgen dat het externe onderzoeksbuerau inzage krijgt in alle stukken over Hart van Dieren, onder geheimhouding ook in de vertrouwelijke stukken.

Da’s goed maar inzage geven en meewerken zijn twee dingen. De motie zou ook moeten eisen dat daarbij pro-actief alle medewerking moet worden verleend en dat er geen belemmmeringen mogen worden opgeworpen.

16 oktober is er een officiële stuurgroepvergadering. Dan zal blijken of de inzage wordt toegestaan. Ben benieuwd hoe de gemeenteraad reageert als de inzage wordt beperkt.

De motie werd overigens aangenomen (Gemeentebelangen en SP waren tegen).

Hart van Dieren.......stuurgroep gelast intern onderzoek

Jan Bart Wilschut, projectwethouder van Hart van Dieren, kondigde aan dat de stuurgroep opdracht geeft tot een intern onderzoek naar de oorzaken van het 40-miljoen-tekort.

Het onderzoek wordt uitgevoerd door controllers van gemeente en provincie. De stuurgroep stelt nog wel even de onderzoeksopdracht op. Maar daarna wordt het onderzoek aangestuurd door de gemeentesecretaris en iemand van de provincie wiens naam en functie ik niet helemaal meekreeg.


Dit is volgens mij in tegenspraak met wat de stuurgroep ’n paar weken geleden zei. Toen had men het over een extern onderzoek. Het project is volledig ontspoord en nog (of misschien wel juist nu) wil de stuurgroep niet aan een extern onderzoek. Blijkbaar levert dat te veel risico’s voor onze ambtsdragers op. En risico’s moet je managen, nietwaar. Had de stuurgroep dat nou maar eerder gedaan ten aanzien van de projectrisico’s.

Het onderzoek is per definitie niet onafhankelijk. Ook al zijn de onderzoekers volkomen integer. Zij worden onbewust beïnvloed door het simpele feit dat zij zelf onderdeel zijn van de ambtelijke organisatie. De onderzoekers moeten misschien een oordeel vellen over collega’s die zij persoonlijk kennen, waar zij mee op goede voet staan en waarmee zij misschien zelfs vriendschappelijke relaties onderhouden. Ook komen personen in beeld die in de hiërarchie boven hen staan.

Wat is de invloed van de gedelegeerde opdrachtgevers ( de gemeentesecretaris en zijn collega) op het onderzoek? Ook zij zijn onderdeel van de organisatie. En welke opdracht kijgen zij dan mee?

Uiteindelijk zal de stuurgroep ook nog eens de resultaten grondig willen doornemen. Hoe is dat geregeld? Geeft de stuurgroep alleen apart opgenomen commentaar? En gaat het onderzoek dan ongewijzigd naar de gemeenteraad en provinciale staten? Of mogen de stuurgroepleden nog aanpassingen in het rapport aanbrengen?

Zo’n intern onderzoek heeft altijd de schijn tegen. En al helemaal bij de man in de straat. De burger heeft geen zicht op wat daar allemaal gebeurt.

De slager keurt zijn eigen vlees. Niet goed!! Helemaal niet goed!!!

De stuurgroep is bestuurlijk verantwoordelijk voor het project. Dat is nou eenmaal de essentie van een stuurgroep. Er is plotseling een tekort van 40 miljoen euro op een budget van 104,6 miljoen euro. De bestuurlijke controle heeft dus per definitie gefaald. Het maakt niet uit of ze wel of niet zijn voorgelogen. Het maakt niet uit of er incompetentie in het spel is of niet. Het maakt niet uit of de spoorrails van goud of van pepernoten worden gemaakt. De stuurgroepleden waren, zijn en blijven bestuurlijk en politiek verantwoordelijk. Zo werkt dat nou eenmaal in een democratisch bestel.

Hart van Dieren......Petitie GBO

Klik om te vergroten

Hart van Dieren.............GBO

Gisteren was het eerste open raadsdebat over het projectdebacle van Hart van Dieren.
Voorafgaand aan de vergadering boden de Gezamenlijke Belangen Organisaties in Dieren een petitie aan

Woordvoerster Caroline Laboyrie daarbij nog eens de verontwaardiging van de GBO over de gang van zaken uit en bij de verantwoordelijke politici werd aangedrongen om zich te concentreren op de verkeersproblemen en daarvoor samen met de bewoners een oplossing te vinden.

De bevolking is tot nu toe niet serieus is genomen en de inwoners van Dieren zijn het politieke en bestuurlijke geruzie, gedraai en gekonkel meer dan zat.

Het GBO wil:
- geen treinbak
- een autotunnel
- omlegging van de kanaalweg
- een goede verkeerscirculatie, ook in de kern van Dieren

De rest van het project is bijzaak.
De boodschap was hard maar duidelijk.
Bestuur en politiek hebben gefaald!

Desondanks willen de GBO om tafel met het gemeentebestuur om over oplossingen voor de verkeersproblemen te praten. Een reactie vanuit raad of college bleef echter achterwege. Terwijl het juist nu een uitgelezen kans is om weer met elkaar in gesprek te komen.

Belazerd

Hebt u nu ook het idee dat u belazerd wordt?
De economie draait als een tierelier maar wij zijn steeds slechter af.
Ik heb eens grofweg berekend wat ons gezin er in 2007 en 2008 op toe moet leggen
In 2007 werd een van mijn kinderen 18. Dat kostte me een dikke € 120,- per maand aan zorgverzekering terwijl voorheen de kosten grotendeels door de werkgever gedekt werden.
Met de invoering van de basisverzekering was dit passé.

Onze benjamin wordt volgend jaar 18. Gaat me nog eens zo’n bedrag kosten.

De zorgpremie stijgt volgend jaar met zo’n € 150,- per jaar.
Dat is dus 2 * 12 * 120 + 3,5 * 150 = € 3055
(3,5 = 2 x verhoging zorgpremie voor mijn kinderen, 1 x voor mijn vrouw en dat halfje is de verhoging van mijn eigen zorgpremie)

Mijn beroep brengt me overal in Nederland. Zonder auto kan ik mijn vak niet uitoefenen.
Dat gaat me volgend jaar ook nog eens zo’n € 1000,- kosten.

Dat is samen sowieso al een dikke € 4000,- ofwel € 330,- per maand achteruitgang.

Er is nog meer maar dat kan ik nu niet goed uitrekenen. En de compensatie is ook al onduidelijk.

Om nog maar te zwijgen van de verhoging van accijnzen en de BTW-vcrhoging die er aan komt.

Als dit het kwart procent is dat ik er als middeninkomer op achteruit ga dan schijn ik dus zo’n € 1,6 miljoen euro per jaar te verdienen. Dat wist ikzelf nog niet maar ik ga gauw eens bij de bank navragen of daar soms een foutje is gemaakt.

Of bedoelt deze regering dat ik het wel verdien maar lekker niet krijg?

Weer geen vakantie volgend jaar. En ’n paar biertjes en sigaretten minder.
En die nieuwe computer moet ik ook maar even uitstellen.
Dus als deze blog hapert dan weet je hoe het komt.

Ja, de PvdA heeft tot nu toe zo’n beetje alle verkiezingsbeloften gebroken. Dus dit was wel te verwachten. En van het CDA weet je het: “geeft den keizers wat des keizers is, den Gode dat Gods is” O ja, de CU. Die sluit zich daarbij aan en zetten zich op deze manier natuurlijk geweldig in voor “Jeugd en Gezin”

Bos, Rouvoet en Balkenende weten het wel: De beloning komt in het hiernamaals.
Levert de Vrije Universiteit nog meer van dit soort volk af?

Ik moet ook maar gaan bijklussen. Net als die duizenden politieagenten.

Hart van Dieren...... Bent Flyvbjerg (1a)

Bent Flyvbjerg doet in Nederland onderzoek naar de planning en besluitvorming in grote infrastructurele projecten met een budget boven 100 miljoen euro.
Woensdag 26 september houdt professor Flyvbjerg zijn intreerede aan de Technische Universiteit Delft.

"Hart van Dieren" past precies in zijn onderzoeksopdracht.
Ik heb professor Flyvbjerg dan ook verzocht om "Hart van Dieren" in zijn onderzoek te betrekken.

Hart van Dieren ...... Bent Flyvbjerg (1)

Professor Bent Flyvbjerg is een internationaal erkende autoriteit op het gebied van politieke en bestuurlijke besluitvorming in grote projecten.

Hij is professor aan de Aalborg Universiteit in Denemarken en heeft onderzoek gedaan aan de beste Amerikaanse universiteiten.

Sinds 1 september 2007 is Bent Flyvbjerg ook hoogleraar aan de Technische Universiteit Delft. In Delft zal hij zijn onderzoek naar de planning en besluitvorming van grootschalige infrastructurele projecten uitbreiden naar grote Nederlandse projecten.

Volgens Bent Flyvbjerg worden grote projecten stelselmatig en doelbewust te rooskleurig voorgesteld. En critici wordt de mond gesnoerd. Pas later blijken de werkelijke kosten. Kort samengevat komt het erop neer dat liegen werkt.

Dat wisten we natuurlijk allemaal al. En ook bij “Hart van Dieren” werkte dat zo.

Bent Flyvbjerg is in Nederland bekend van zijn rol als expertgetuige bij de Tijdelijke Commissie Infrastructuurprojecten (commissie Duivesteijn), die onderzoek deed naar de voortdurende budgetoverschrijdingen bij de aanleg van de Betuweroute en de HSL-Zuid.

De opmerkingen die hij toen maakte zijn me uit het hart gegrepen.
Hij toonde toen aan dat incorrecte informatie (misinformation) de belangrijkste oorzaak is van kostenoverschrijdingen. De belangrijkste verklaring daarvoor ligt in de politiek die doelbewustincorrecte informatie verstrekt om het project erdoor te krijgen of in de gewenste richting bij te sturen.
Voorbeelden hiervan zijn het filteren van informatie, bijvoorbeeld door stelselmatig positieve informatie te benadrukken («cooking the books»), het manipuleren van informatie, maar ook domweg liegen.
Daarnaast zijn er ook nog andere oorzaken. Later meer daarover.

Positief gekleurde informatie over een project wordt vaak doelbewust verschaft, terwijl negatieve informatie niet of verhullend wordt gepresenteerd. Tot het te laat is natuurlijk. Zoals nu het geval is in “Hart van Dieren”

In 2005 gebruikte ik enkele aanbevelingen uit het eindrapport van deze parlementaire enquêtecommissie voor mijn motie voor het instellen van een strikt controle-protocol op “Hart van Dieren”. Ook toen werd alles veel te rooskleurig voorgesteld en de business-case blonk vooral uit in luchtfietserij en optimistische aannames. Ik heb de informatie uit die tijd nog eens nageslagen. Het klinkt arrogant maar ik wist toen al dat dit niet anders dan fout kon gaan. Daar hoefde je overigens geen helderziende voor te zijn. De voorbeelden lagen voor het oprapen en de conclusies van het commissie-rapport waren duidelijk. En konden zo worden toegepast op Hart van Dieren.

Maar wethouder Jan Bart Wilschut en 23 van de 27 raadsleden dachten dit project wel even zonder hulp onder controle te kunnen houden. Geen bemoeials nodig vonden zij.

OP 11 SEPTEMBER HEBBEN WE HET RESULTAAT VAN DEZE HOUDING GEZIEN.

In vervolgartikelen zal ik dieper ingaan op de opmerkingen van professor Flyvbjerg. Hopelijk wordt daar ook door anderen dan mijzelf lering uit getrokken.